การจำนองและขายฝากที่ดินมีลักษณะเหมือนกันคือ เป็นการซื้อขายกรรมสิทธิ์เพื่อแลกกับเงินก้อนหนึ่ง ซึ่งผู้ขายหรือผู้จำนองจะได้รับเงิน โดยการนำที่ดินมาจำนอง ขายฝาก ส่วนผู้ที่รับจำนองขายฝากที่ดินก็ต้องเป็นคนจ่ายเงินให้ผู้ขายในจำนวนที่ตกลงกันไว้ ก่อนแลกเปลี่ยนกันจำเป็นต้องทำสัญญาให้ถูกกฎหมาย ณ กรมที่ดิน ในบทความนี้จะพูดถึงการจำนองและขายฝากที่ดินว่ามีลักษณะการดำเนินงานอย่างไร
รับจำนองขายฝากที่ดิน คือ?
การจำนองและขายฝากที่ดินเป็นนิติกรรมอย่างหนึ่งที่เกี่ยวกับการแลกเปลี่ยนเงินกับกรรมสิทธิ์ในที่ดินแก่ผู้รับจำนองขายฝากที่ดินซึ่งสิทธิ์การใช้ที่ดินนั้นจะขึ้นอยู่กับรูปแบบของการทำนิติกรรม เพราะผู้รับจำนองและขายฝากจะต่างกันเรื่องสัญญา ถ้าเป็นการจำนอง ผู้ขายฝากยังสามารถใช้งานที่ดินของตนเองได้อยู่ แต่ต้องจำนองเป็นทรัพย์สินตราแก่ผู้รับจำนอง หากไม่สามารถนำเงินมาไถ่ถอนตามกำหนด ที่ดินแปลงนั้นจะกลายเป็นของผู้รับจำนอง อีกทั้งยังถูกฟ้องร้องได้ด้วยเมื่อผู้จำนองไม่ใช้หนี้ตามสัญญา ส่วนการขายฝากนั้นจะเป็นการมอบกรรมสิทธิ์ที่ดินให้ผู้ซื้อฝาก นั่นคือ สิทธิ์การใช้ที่ดินจะตกเป็นของผู้ซื้อฝาก ผู้ขายไถ่ถอนได้เมื่อมีเงินครบตามสัญญาและต้องใช้คืนภายในเวลาที่กำหนด
ความเหมือนที่แตกต่างของการจำนองขายฝากที่ดิน
อย่างที่ทราบว่าการจำนองและขายฝากเป็นนิติกรรมรูปแบบหนึ่งระหว่างผู้ขายกับผู้รับจำนองขายฝากที่ดิน ซึ่งก็คือการที่ผู้ขายฝากหรือผู้จำนองได้นำที่ดินมาเป็นหลักประกันให้กับผู้ซื้อเพื่อแลกกับเงินจำนวนหนึ่ง ส่วนผลตอบแทนที่ผู้รับจำนองขายฝากก็คือดอกเบี้ยไม่เกินกว่าร้อยละ 15 เปอร์เซ็นต์ต่อปีตามกฎหมายกำหนด สิ่งที่ต่างกันของการจำนองและขายฝากนั้น สามารถกล่าวได้ดังต่อไปนี้
- การขายฝาก
- ผู้ขายฝากที่ดินจะมอบกรรมสิทธิ์ที่ดินแก่ผู้ซื้อ ไถ่ถอนได้เมื่อมีเงินมาใช้หนี้ครบในเวลาที่กำหนด
- สิทธิ์ในการใช้ที่ดินเป็นของผู้ซื้อฝาก ซึ่งบางครั้งผู้ขายฝากก็ยังสามารถใช้งานได้อยู่
- การจำนอง
- ผู้จำนองจะมอบสินทรัพย์ตราแก่ผู้จำนอง ไถ่ถอนได้เมื่อครบกำหนดการคืนเงินและสามารถใช้หนี้ได้หมด
- สิทธิ์การใช้ที่ดินยังคงเป็นของผู้จำนอง สามารถไถ่คืนได้ แต่หากมีเงินมาไถ่ถอนไม่ได้ครบตามจำนวน ที่ดินผืนนั้นจะเป็นของผู้รับจำนองทันที แล้วถ้าไม่ใช้หนี้ ผู้จำนองจะถูกฟ้องร้อง
จะเห็นว่าความเหมือนกันของการจำนองและขายฝากก็คือนิติกรรมที่แลกเปลี่ยนระหว่างผู้ซื้อหรือผู้จำนอง กับผู้รับจำนองขายฝากที่ดิน แต่มีข้อแตกต่างเรื่องของสัญญาทางกฎหมายและสิทธิ์การใช้ที่ดิน ผู้ทำสัญญาจึงควรอ่านรายละเอียดให้ดีก่อนทุกครั้งเพื่อไม่ให้เกิดความสับสน
